HTX nông nghiệp thuỷ sản Thắng Lợi: Phát huy sức mạnh tập thể, thông qua hợp tác, tương trợ để tạo nên thương hiệu

Xuất phát từ nhu cầu thực tế của người nông dân trong sản xuất, kinh doanh ở huyện Vĩnh Bình, Hợp tác xã (HTX) Nông nghiệp Thủy sản Thắng Lợi được thành lập vào năm 2010, nhằm phát huy sức mạnh của tập thể, thông qua hợp tác, tương trợ giúp nhau nuôi cá tra xuất khẩu, hướng tới sự ổn định lâu dài, tăng thu nhập, cải thiện đời sống cho thành viên HTX và bà con nông dân.

Sau hơn 10 năm, HTX đã phát triển lên 44 hộ thành viên, tăng 32 thành viên so với khi mới thành lập (riêng hộ nuôi cá là 12 hộ thành viên) với tổng diện tích ao nuôi 20 ha mặt nước. Trong quá trình hoạt động đã mở rộng thêm 32 thành viên trồng lúa với diện tích 120 ha. HTX có nhà kho và kết cấu hạ tầng ao nuôi; vốn điều lệ 02 tỷ đồng; giải quyết việc làm thường xuyên gần 100 lao động.

Nuôi cá tra của HTX Nông nghiệp Thủy sản Thắng Lợi

Nghề nuôi cá tra xuất khẩu đòi hỏi nguồn vốn rất lớn, chủ yếu là vay ngân hàng, nếu thua lỗ không trả vốn và lãi đúng hạn thì ngân hàng ngừng cho vay coi như phải “treo ao”. Đối với HTX, với sản lượng cá tra hàng ngàn tấn trong nhiều hộ thành viên, trị giá hàng trăm tỷ đồng, việc HTX đứng ra ký hợp đồng tiêu thụ với doanh nghiệp là một vấn đề lớn và phức tạp. 

HTX đã thực hiện ký hợp đồng với các công ty như I.D.I, Navifeed với phương thức giá cố định, nhưng khi giao cá giá thị trường tăng, thì phần giá tăng thêm hộ thành viên chỉ được hưởng 50% (Ví dụ: Giá ký hợp đồng là 24.000 đồng/kg, thị trường khi giao nhận là 25.000 đồng/kg thì được công ty thanh toán 24.500 đồng/kg. Nếu thị trường sụt giá dưới 24.000 đồng/kg, công ty vẫn thanh toán 24.000 đồng/kg). Hình thức hợp đồng tiêu thụ sản phẩm đầu ra này có nhiều ưu điểm, được thành viên đồng thuận, nhưng hạn chế của hình thức hợp đồng này khiến cho các Công ty thường trả chậm, có lúc lên đến 06 tháng, làm cho người nuôi cá luôn ở thế bị động về nguồn vốn để tái đầu tư; trường hợp vào những năm giá bán dưới giá thành do thức ăn, chi phí đầu vào tăng cao, người nuôi phải chịu bán lỗ và không có khả năng nuôi tiếp năm sau do thiếu vốn.

Để khắc phục sự hạn chế của hình thức hợp đồng trên, HTX đã nâng tầm từ hợp đồng lên hợp tác đầu tư với công ty chế biến, HTX tiến hành đàm phán, thỏa thuận nội dung hợp đồng mới trên cơ sở nhà máy cung cấp thức ăn, thuốc thú y, hướng dẫn quy trình kỹ thuật và bao tiêu sản phẩm; thành viên tổ chức nuôi, giao sản phẩm cho công ty và hưởng giá trị trên cơ sở sản lượng và phần chi phí do tiết kiệm được trong quá trình nuôi.

Với cách làm mới này sản lượng trung bình hàng năm giao cho công ty 7.000 tấn (trị giá tùy theo thời giá từ 150 - 200 tỷ đồng/vụ nuôi), đem lại thu nhập cho mỗi hộ thành viên trung bình 500 triệu đồng/vụ, thu nhập của mỗi lao động làm việc thường xuyên là khoảng 4,5 triệu đồng/tháng. Năm 2020, tuy gặp khó khăn do bị dịch Covid 19 nhu cầu về cá tra xuất khẩu giảm rõ rệt nhưng hợp tác xã vẫn giao theo hợp đồng cho công ty 7000 tấn cá (trị giá 192,86 tỷ đồng). Một số thành viên đã chuyển từ nuôi cá tra thương phẩm sang nuôi cá bột với đầu tư vốn ít hơn và ít bị rủi ro hơn.

Đối với lĩnh vực trồng lúa, năm 2017 HTX Nông nghiệp Thủy sản Thắng Lợi đã đầu tư nhà kho chứa phân bón quy mô 200 tấn và mở cửa hàng cung ứng dịch vụ vật tư nông nghiệp với giá cả phải chăng, đảm bảo chất lượng cho thành viên do liên kết trực tiếp với các công ty. Hiện tại, HTX thu hút các thành viên tham gia sử dụng dịch vụ gồm:

Dịch vụ vật tư nông nghiệp: Cung cấp cho thành viên khoảng 100 tấn phân bón/vụ và các loại thuốc bảo vệ thực vật, mang về doanh thu cho HTX khoảng 200 triệu đồng/vụ.

Năm 2019, HTX được Liên minh HTX thành phố Cần Thơ chọn tham gia Đề án Xây dựng HTX sản xuất, kinh doanh gắn với chuỗi giá trị của Liên minh HTX Việt Nam, đã đầu tư hỗ trợ cho HTX gắn với công trình đê bao khép kín trên diện tích gần 500 ha đang được huyện đầu tư hoàn thiện, HTX sẽ tổ chức thêm dịch vụ bơm tưới và ký hợp đồng đầu ra cho lúa hàng hóa của thành viên HTX.

Dù trong bối cảnh kinh tế tập thể còn không ít khó khăn, nhưng với bản chất là hợp tác tương trợ lẫn nhau và phát triển cộng đồng thành viên bền vững, hợp tác cùng phát triển; HTX Nông nghiệp Thủy sản Thắng Lợi phấn đấu vươn lên, tỏ rõ vai trò của mình trong việc hỗ trợ thành viên giải quyết việc làm, tăng thu nhập cho người lao động và là nơi tiếp nhận chuyển giao các ứng dụng khoa học kỹ thuật có hiệu quả, góp phần vào chuyển dịch cơ cấu cây trồng, vật nuôi, xoá đói giảm nghèo tại địa phương.

Hàng năm, HTX đều tích cực đóng góp cho cộng đồng từ 70 - 100 triệu đồng; riêng năm 2019, HTX đã sử dụng quỹ phúc lợi để đầu tư, hỗ trợ phát triển cộng đồng, xây dựng các công trình như: cầu bê tông, đường giao thông nông thôn, nhà tình nghĩa, tình thương và nhà Đại đoàn kết trên 120 triệu đồng. Những đóng góp của HTX thể hiện tính xã hội với cộng đồng dân cư, góp phần tích cực vào phát huy truyền thống đoàn kết, tương thân, tương ái, xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư.

Trong thời gian tới, HTX hướng các hộ thành viên tổ chức sản xuất theo mô hình bền vững và an toàn với môi trường theo mô hình sản xuất VietGAP. Tích cực, chủ động tìm kiếm thị trường và ký kết các hợp đồng bao tiêu sản phẩm gắn liền với việc phát triển thành viên HTX. Phát triển thêm dịch vụ vật tư nông nghiệp, kết nạp thêm các thành viên mới để mở rộng quy mô HTX. Từng bước hoàn thiện mô hình HTX kiểu mới gắn liền với phát triển chuỗi giá trị sản phẩm cá tra nhằm đạt hiệu quả cao hơn.

Trung tâm Thông tin - Tuyên truyền