Tăng cường an toàn và sức khỏe người lao động trong chuỗi cung ứng cà phê ở Việt Nam
Việt Nam là quốc gia thu nhập trung bình thấp với tốc độ phát triển nhanh về kinh tế xã hội và là nhà sản xuất cà phê lớn thứ hai trên thế giới. Với sự hiện diện mạnh mẽ ở trong nước của các tập đoàn quốc tế trong ngành này, giá trị xuất khẩu cà phê đạt kim ngạch 3 tỷ USD hàng năm, chiếm tỷ trọng trên 10% giá trị xuất khẩu nông sản của cả nước. Ngành sản xuất này sử dụng trên 600.000 nhân công và tạo sinh kế cho khoảng 2,6 triệu người.
An toàn và sức khỏe lao động trong ngành cà phê
Điều kiện làm việc không an toàn, với những nguy cơ và rủi ro về lao động, sinh lý, hóa chất và vật lý, là một vấn đề cho cả người lao động nam và nữ làm viêc trong các công đoạn khác nhau của chuỗi cung ứng. Nhiều công nhân còn đối mặt với rủi ro về tinh thần, đặc biệt là căng thẳng cao độ do sự bất an về tài chính vốn có trong ngành này. Những điều kiện như vậy làm tổn hại tới sức khỏe của người lao động và năng suất của doanh nghiệp. Số lượng lớn lao động phi chính thức càng làm tăng những rủi ro cũng như làm giảm khả năng chống chịu của họ với các thương tổn do tại nạn và bệnh tật.
Dự án VZF Việt Nam đặc biệt chú trọng giảm thiểu sự phơi nhiễm trước những nguy cơ và rủi ro về an toàn và sức khỏe lao động của người lao động, cả nam và nữ, làm việc trong quy trình canh tác và chế biến, thông qua: Một môi trường khu vực và quốc gia được củng cố tạo thuận lợi cho việc thúc đẩy điều kiện làm việc an toàn và bảo vệ sức khỏe trong chuỗi cung ứng cà phê; Khuôn khổ pháp lý và chính sách được cải thiện nhằm thúc đẩy và thực thi việc ngăn ngừa, bảo vệ và đền bù liên quan tới an toàn và sức khỏe lao độngtrong chuỗi cung ứng cà phê tại Việt Nam; Nâng cao việc ứng dụng hiệu quả các cơ chế ngăn ngừa, bảo vệ và đền bù liên quan tới vệ sinh an toàn của người lao động, cả nam lẫn nữ, làm việc trong chuỗi cung ứng cà phê; Quá trình thưc hiện dự án sẽ tập trung vào sự hợp tác và hành động tập thể của các bên tham gia như những cơ chế chủ đạo nhằm khắc phục những thiếu sót về an toàn và sức khỏe lao động trong chuỗi cung ứng cà phê.
Một mặt chú trọng vào chuỗi cung ứng cà phê, các tác động can thiệp cũng tìm kiếm khả năng nhân rộng các thực hành tốt về an toàn và sức khỏe lao động trong các ngành sản xuất nông nghiệp khác.
Chú trọng an toàn lao động cho người trồng cà phê
Việt Nam là nhà sản xuất cà phê lớn thứ hai trên thế giới và thứ nhất tại châu Á. Trong năm 2021, với sự ảnh hưởng của đại dịch Covid19, xuất khẩu cà phê của Việt Nam vẫn đạt trên 1,5 triệu tấn với giá trị trên 2,7 tỷ USD và ngày càng tham gia sâu rộng vào nền kinh tế toàn cầu. Tính chung sáu tháng đầu năm 2022, xuất khẩu cà phê của Việt Nam đạt xấp xỉ 1,02 triệu tấn, trị giá 2,3 tỷ USD, tăng 20,7% về lượng và tăng 48,5% về trị giá so với cùng kỳ năm 2021. Đặc biệt, sau khi hai Hiệp định thương mại thế hệ mới CPTPP và EVFTA có hiệu lực trong thời gian gần đây đã giúp sản phẩm cà phê của Việt Nam tiếp cận nhiều thị trường tiềm năng mới.
Tuy nhiên, để nắm bắt được những cơ hội này, ngành cà phê Việt Nam phải đối mặt với không ít thách thức như biến đổi khí hậu, sản xuất với quy mô nhỏ, thiếu tính liên kết và sử dụng nhiều hóa chất nông nghiệp. Đồng thời, việc sử dụng trên 600.000 nhân công và tạo sinh kế cho hơn 2,6 triệu người cũng ảnh không nhỏ đến vấn đề an toàn, vệ sinh lao động (ATVSLĐ).
Trong quá trình sản xuất kinh doanh ngành cà phê, nhiều người lao động làm việc tại các HTX sản xuất cà phê không khỏi lo lắng khi phải đối mặt với những nguy cơ và rủi ro về lao động như làm việc với các thiết bị máy, thiết bị, hóa chất nông nghiệp, điều kiện lao động sản xuất, chế biến còn thô sơ, manh mún. Những vấn đề mất ATVSLĐ là một trong những nguyên nhân dẫn đến việc thiếu hụt lao động, sử dụng nhiều lao động thời vụ, không ổn định và thiếu hiệu quả công việc trong ngành cà phê. Trong chuỗi cung ứng cà phê, người lao động trồng cà phê chưa có hợp đồng lao động, chưa được đào tạo về ATVSLĐ, khám sức khỏe, chưa nhận thức về rủi ro và cách thức bảo vệ, phòng ngừa tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp. Đối với các HTX chế biến, các cơ sở rang xay nhỏ, người lao động cũng ở tình trạng tương tự.
Để nâng cao giá trị trong chuỗi cung ứng cà phê tại Việt Nam thông qua việc cải thiện điều kiện lao động, đặc biệt là công tác ATVSLĐ trong toàn chuỗi, Liên minh HTX Việt Nam phối hợp với Dự án VZF và ILO tổ chức khóa tập huấn để các giảng viên trình bày về các phương pháp ATVSLĐ trong chuỗi cà phê và cũng là nơi để các học viên chia sẻ các hoạt động mà HTX đã áp dụng và kế hoạch triển khai hoạt động tiếp theo sau khi lớp tập huấn kết thúc. Liên minh HTX Việt Nam mong muốn đề nghị Dự án tiếp tục hỗ trợ kỹ thuật cho khu vực HTX trồng, sản xuất và chế biến chuỗi cà phê để xây dựng chiến lược can thiệp một cách hiệu quả nhằm hỗ trợ cải thiện công tác ATVSLĐ trong chuỗi cà phê trong thời gian tới.
Theo ILO
Tin liên quan
- Ngành nông nghiệp năm 2018: Thắng lợi toàn diện
- Mạnh tay rót tiền tỷ nuôi tôm công nghệ cao
- Không nghỉ tết, ngư dân Phú Yên liên tiếp trúng đậm cá ngừ
- Hơn 234 nghìn quả cam được dán tem truy xuất nguồn gốc cam Vinh
- Chôm chôm chính thức có "giấy thông hành" sang New Zealand
- Mạnh dạn làm nông sản an toàn
- Kinh doanh nông nghiệp: Trông người để ngẫm về ta!
- Trung Quốc tăng mua lợn mỡ
- Dừa trái Bình Định `cháy hàng` do nắng gắt
- Thịt, tôm, cá… hữu cơ Việt hút nhà đầu tư ngoại