Xây dựng chuỗi nông sản an toàn: HTX Tạo niềm tin cho người tiêu dùng

Những mô hình điểm

Thu hoạch từng loại rau, sơ chế, đóng gói, dán tem nhãn cẩn thận là hình ảnh tất bật diễn ra hằng ngày trên các cánh đồng của Hợp tác xã (HTX) Rau an toàn Thụy Hương (xã Thụy Hương, huyện Chương Mỹ). Dẫn chúng tôi tham quan cánh đồng trước đây trồng lúa năng suất thấp nay nhường chỗ cho những thửa ruộng trồng rau xanh tốt, Chủ tịch Hội Nông dân xã Thụy Hương Bùi Xuân Hoàng cho hay, đã vận động được 30 nông dân tham gia thành lập HTX, cùng nhau thí điểm chuyển đổi sang trồng rau an toàn, để từ đó phát triển thành chuỗi sản xuất - cung ứng rau quy mô lớn của thành phố. Đến nay, HTX Rau an toàn Thụy Hương có hơn 20ha rau được trồng theo tiêu chuẩn VietGAP. Trong đó, 5.000m2 rau được trồng tập trung trong nhà lưới, nhà kính hiện đại, công nghệ cao, bảo đảm an toàn thực phẩm, giá bán ổn định, thu nhập bình quân đạt 275 triệu đồng/ha/năm. Hiện toàn bộ sản lượng rau của HTX đều được doanh nghiệp, trường học, cơ quan, siêu thị ký hợp đồng tiêu thụ nên nông dân yên tâm sản xuất, không lo đầu ra...

Ngoài cây rau, được sự hỗ trợ của Hội Nông dân thành phố và Sở NN&PTNT Hà Nội, nông dân khu vực ngoại thành đã thí điểm triển khai thực hiện nhiều chuỗi sản xuất trái cây, lúa gạo chất lượng cao. Điển hình là chuỗi sản xuất lúa gạo Bối Khê tại xã Tam Hưng (huyện Thanh Oai). Với quy hoạch 584ha lúa hàng hóa chất lượng cao, đặc biệt gần 300ha trồng giống nếp cái hoa vàng, hiện chuỗi lúa gạo Tam Hưng cung ứng cho thị trường hơn 200 tấn gạo chất lượng cao mỗi năm. “Tam Hưng hiện có gần 30% diện tích trồng lúa theo tiêu chuẩn VietGAP. Năm 2015, sản phẩm gạo Bối Khê Tam Hưng được Cục Sở hữu trí tuệ - Bộ Khoa học và Công nghệ công nhận nhãn hiệu tập thể. Đến nay, HTX đã liên kết với doanh nghiệp xây dựng chuỗi liên kết tiêu thụ sản phẩm hàng hóa vào hệ thống cửa hàng thực phẩm sạch, siêu thị... nhằm quảng bá sản phẩm gạo thơm Bối Khê đến người tiêu dùng” - Chủ tịch Hội Nông dân xã Tam Hưng Bùi Văn Tuấn chia sẻ.

Chủ tịch Hội Nông dân TP Hà Nội Lê Trọng Khuê cho biết, thông qua chương trình kết nối từ sản xuất đến tiêu thụ nông sản an toàn, thời gian qua, Hội Nông dân thành phố đã phối hợp với Sở NN&PTNT Hà Nội tập huấn, chuyển giao khoa học kỹ thuật, thí điểm xây dựng nhiều mô hình sản xuất theo chuỗi và thu được những kết quả cao. Đến nay, trên địa bàn thành phố đã xây dựng, duy trì 80 chuỗi liên kết nông sản an toàn từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm, nâng cao giá trị gia tăng cho nông sản...

Đẩy mạnh phát triển chuỗi liên kết

Thông qua các mô hình thí điểm, đến nay, sản xuất nông sản Hà Nội đã và đang được tổ chức khá bài bản. Ở nhiều địa phương, nông dân đã tích cực chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, xây dựng các chuỗi liên kết nông sản an toàn để nâng cao thu nhập. Tuy nhiên, lượng nông sản được tiêu thụ thông qua liên kết trên địa bàn thành phố vẫn còn một số hạn chế. Theo Sở NN&PTNT, hiện toàn thành phố đã có khoảng 15% lượng nông sản an toàn được tiêu thụ thông qua liên kết. So với mức trung bình của cả nước tuy đạt cao hơn nhưng chưa thực sự như kỳ vọng. Giám đốc HTX Sản xuất và Kinh doanh sản phẩm nông nghiệp Phúc Thọ Nguyễn Hưng Thỉnh cho biết, để xây dựng một mô hình sản xuất nông sản an toàn, nông dân phải đầu tư vốn nhiều; đồng thời, bắt buộc tuân thủ nghiêm những tiêu chí trong sản xuất. Sản xuất an toàn đang là xu hướng tích cực, quyết định hiệu quả của nông sản, được nông dân hưởng ứng, nhưng để các chuỗi nông sản phát triển bền vững, rất cần chính sách hỗ trợ cụ thể, nhất là khâu tiêu thụ sản phẩm.

Một khó khăn nữa là việc tham gia sản xuất theo chuỗi còn vướng mắc trong tổ chức, liên kết các hộ nông dân thành những tổ, nhóm; việc quảng bá sản phẩm, xúc tiến thương mại, tạo mối liên kết với các đơn vị, giữa người sản xuất, nhà phân phối cũng chưa được các địa phương của Hà Nội quan tâm đúng mức…

Theo Phó Giám đốc Sở NN&PTNT Hà Nội Tạ Văn Tường: Phát triển các mô hình theo chuỗi là hướng đi tất yếu của nền nông nghiệp hiện đại. Để nhân rộng các mô hình sản xuất theo chuỗi, đồng thời khắc phục những khó khăn, vướng mắc trên, thời gian tới, ngành Nông nghiệp Hà Nội tiếp tục tham mưu thành phố hỗ trợ các tổ hợp tác, HTX và nông dân... đẩy mạnh phát triển chuỗi liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ nhằm kiểm soát chất lượng, nâng cao giá trị sản phẩm, bảo đảm lợi ích giữa các khâu trong chuỗi liên kết. Với trách nhiệm của mình, Sở NN&PTNT sẽ tạo mọi điều kiện, hỗ trợ, khuyến khích HTX, doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực chế biến, liên kết, tiêu thụ sản phẩm; đẩy mạnh xây dựng các mô hình nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao. Cùng với đó, Sở sẽ phối hợp chặt chẽ với Hội Nông dân thành phố và các đơn vị chức năng nâng cao nhận thức, bổ khuyết kiến thức cho nông dân về sản xuất nông sản an toàn; thiết lập các kênh thông tin giới thiệu nông sản an toàn, tạo niềm tin cho người tiêu dùng...